20 dec 2018 Van troep naar stoep

Waar is een stoeptegel eigenlijk van gemaakt? AVR ging de straat op om dit aan de inwoners van Rotterdam te vragen. Velen dachten meteen aan beton en cement, maar dat is niet het volledige antwoord. Op de weg naar verduurzaming levert AVR nu ook bodemas om uiteindelijk in stoeptegels te verwerken. Je leest hier wat dat precies inhoudt.

Waar is een stoeptegel eigenlijk van gemaakt? AVR ging de straat op om dit aan de inwoners van Rotterdam te vragen. Velen dachten meteen aan beton en cement, maar dat is niet het volledige antwoord. Op de weg naar verduurzaming levert AVR nu ook bodemas om uiteindelijk in stoeptegels te verwerken. Je leest hier wat dat precies inhoudt.

Zoals beschreven in onze vorige blog gebeurt er veel meer met je grijze afvalzak dan de meeste mensen weten. Restafval kan bijvoorbeeld nog omgezet worden in stoom, elektriciteit en stadswarmte. Maar wanneer restafval wordt verbrand, blijft er nog altijd zo’n twintig procent over dat niet verbrandt. Je kunt dit zien als as, ook wel ‘bodemas’ genoemd. Bodemas klinkt misschien nutteloos, maar dat is totaal niet het geval! De as bevat nog veel waardevolle stoffen die gebruikt worden: metalen en mineralen. En er kunnen zelfs stoeptegels gemaakt worden van deze bodemassen. Hoe? Lees rustig verder.

De bodemas wordt eerst weggelegd. Na twee maanden is het ‘rustig’ materiaal. Dit betekent dat het as droog genoeg is en de chemische processen uitgewerkt zijn. Nu is de bodemas klaar om verwerkt te worden. Verwerkt tot wat? De titel van deze blog verklapt het natuurlijk al, maar er kan nog veel meer met bodemas dan stoeptegels maken. AVR werkt hierin samen met een keten van aannemers in de circulaire economie.

Met de mineralen uit bodemas kan jaarlijks een oppervlak zo groot als 400 voetbalvelden worden bestraat met duurzame stoeptegels. En dit allemaal uit jouw grijze afvalzak.

De bodemas gaat een bunker in en belandt op een lopende band. Die band loopt niet in een rechte lijn van A naar B, maar door heel veel processen. Eerst begeleidt de lopende band de bodemas langs een aantal zeven. Bijvoorbeeld langs de trommelzeef, een zeef in de vorm van een grote trommel met grote gaten erin. Of de vlakdekzeef, de naam zegt al hoe die eruit ziet. Het doel hiervan is vooral om de grootste resten eruit te pikken. Dit kan bijvoorbeeld de kandelaar zijn die je buurman in de restafvalzak heeft gegooid. Later komt de bodemas namelijk langs magneten en die kunnen er niet tegen als er opeens enorme voorwerpen tussen zitten. De magneten zijn specifiek afgestemd op bepaalde deeltjesgroottes.

Metaal sorteren
Droge bodemas bestaat voor ongeveer tien procent uit metalen en ruim tachtig procent uit mineralen. Na het zeven van de as worden eerst de metalen uit de bodemas gehaald. De grootste delen worden er handmatig uitgehaald en de fijnere deeltjes zijn dan nog over. Dit kunnen écht kleine deeltjes zijn, zoals het puntje van je pen, maar ook bijvoorbeeld fijne sieraden zoals ringen. Die fijnere stukjes metaal worden van de loopband afgeschoten door magneten. Ze belanden dan iets verderop in aparte containers. De lopende band gaat langs twee verschillende soorten magneten. Eddy current scheiders (de ene soort magneet) zorgen ervoor dat de metalen die niet of licht magnetisch zijn worden gescheiden. Zoals aluminium en koper. Deze magneet draait heel snel rond en lanceert die stukjes metaal uit de stroom deeltjes die langskomt. De andere soort magneten draait op kleine afstand boven de lopende band om zo veel mogelijk magnetisch ijzerhoudend metaal eruit te trekken. Dit klinkt supertechnisch, maar de magneten zorgen ervoor dat er hooguit 0,2% aan metaal blijft zitten in de bodemas. Da’s dus vrijwel niks.

Mineralen blijven over
Dan hebben we nog de mineralen, waaruit wat organische restjes zijn weggeblazen. Dit as valt vanaf de lopende band in een tussenopslag. De mineralen worden vervolgens in partijen gewassen. De hele massa wordt in een bak gekieperd. Een soort grote wastrommel. Die draait rond en daar wordt water doorheen gespoeld. Bij het wassen spoelt er nog een stroompje weg van ongeveer 0,06 millimeter fijn stof en zand. Dat is die paar procent die je misschien miste in het begin van de vorige alinea. De mineralen eindigen op een grote bult. Die bult ziet er dan uit als een soort donkergrijs zand.

En voilà, daar heb je de mineralen waar stoeptegels van kunnen gemaakt. Na deze processen wordt de bult mineralen opgehaald en vervoerd naar aannemers die er volgens andere dingen van maken. Zoals wegen, beton en stoeptegels. Daarvoor hoeft dan veel minder zand en grind uit onze mooie rivieren te worden afgegraven.

Inmiddels levert AVR, via haar partners, elk jaar meer dan 30 duizend ton aan metalen terug aan de metaalindustrie. En met de mineralen uit bodemas kan jaarlijks een oppervlak zo groot als 400 voetbalvelden worden bestraat met duurzame stoeptegels. En dit allemaal uit jouw grijze afvalzak.

Meer lezen? Kijk op www.duurzametegel.nl